written by
Nick Wijnand

Eric Smit (FTM) over COVID-19

Column voor klanten Relevant voor DJ's 7 min read, June 24, 2020

In gesprek met mijn oom, onderzoeksjournalist en mede-oprichter van Follow The Money, Eric Smit. De man die geen compromissen sluit of zijn morele principes verloochent. Een rasechte communicator, extravert, volhardend en eigenwijs. Uitermate slim, want in 2016 ging Eric er met de titel ‘De slimste mens’ vandoor. Daarnaast heeft hij een geheugen als een olifant en een glashelder doel: waarheidsvinding in dienst van de samenleving.

Onderzoeksjournalist en mede-oprichter van Follow The Money, Eric Smit

Eric Smit in vogelvlucht

Eric Christiaan Smit (Nijmegen, 11 januari 1967) is in hart en nieren onderzoeksjournalist. Na zijn VWO in Arnhem, volgde Eric vanaf 1979 de studie Bedrijfseconomie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Tijdens zijn studie reisde hij als lid van het Nationale Squash team de wereld rond. Om als student een zakcentje te verdienen verkocht hij Tempur matrassen. Nadat hij was afgestudeerd, ging hij aan de slag bij een ICT bedrijf voor werkzoekenden. Deze tak van sport kon hem niet bekoren. Hij wilde schrijven!

Zijn carrière als onderzoeksjournalist is hij begonnen bij Quote. Hij schreef twee boeken, De broncode en Nina. In 2013 won hij samen met Jesse Frederik de journalistieke prijs De Tegel in de categorie 'achtergrond'. In 2017 werd Eric samen met Kim van Keken verkozen tot journalist van het jaar.

Eric Smit, journalist van het jaar 2017

De COVID-19 periode

‘We hebben een hectische periode achter de rug. Maar we zien nu dat de curve van de IC-opnames afvlakt. Gelukkig zijn we niet zo geraakt als Italië. We kunnen weer iets meer relaxen. Maar economisch gezien, is het natuurlijk een drama’, aldus Eric.

‘En de vraag is of het kabinet zich goed en volledig genoeg laat informeren door vooral de heilige graal van de wetenschap. Is het omarmen van de huidige zienswijze van een aantal wetenschappers voldoende en kan zo ook het economische belang in het oog worden gehouden? In Zweden is er bijvoorbeeld een aanpak, die gestoeld is op andere inzichten en minder destructief voor de economie is.

Ik zie eigenlijk nog te weinig concurrentie binnen de wetenschap zelf en daarmee wordt wellicht onvoldoende ruimte geboden voor verschillen van inzicht. Daar maak ik me natuurlijk zorgen om. Kijk alleen eens naar Amsterdam. Normaal is deze stad een grote open kroeg. Horecaondernemers moeten tot tenminste 1 september gesloten blijven. Hopelijk kan dat sneller, anders gaan er straks mogelijk duizenden ondernemers failliet. En de vraag is of dat nodig is. Ik heb zo mijn redenen om daar aan te twijfelen. Nou twijfel ik altijd wel. Ik ben nou eenmaal een scepticus.

In het begin was ik zeer voor de strenge maatregelen, maar je ziet dat het afvlakt en dat de besmetting lijkt mee te vallen. Dat geldt zeker voor jonge mensen waar de kans op het overhouden van een blijvend letsel minuscuul is. Ik denk dat een losser regime mogelijk versneld kan worden ingevoerd als we meer regionaal gaan kijken. Het is eigenlijk gek om alles onder een noemer te scharen. Zo is bijvoorbeeld Brabant niet te vergelijken met Groningen. Groningen zou je anders kunnen benaderen en misschien al iets meer open kunnen gooien. Hoe dan ook: het wordt hoog tijd dat onze regering met een heldere en duidelijke exitstrategie naar buiten treedt, dan weten mensen tenminste waar ze aan toe zijn.

De COVID-19 aftershock

‘We gaan een dramatische tijd tegemoet, die overigens door menig econoom is becijferd. Zo melden de Rabobank en ING dat de krimp van het BNP erger zal zijn dan in de jaren 2008/2009. In Amerika zal de Grote Depressie vanaf de jaren 1929 dik worden overtroffen. We komen dus in een ernstige recessie’, aldus Eric. ‘Dit betekent een hoop ellende en veel faillissementen. Ook zullen velen een deel van hun pensioen zien verdampen. Dat is verschrikkelijk.’

Een ongeëvenaarde welvaart

Eric vervolgt door mij te melden dat dit nog geen reden is om te denken dat we in de rij zullen staan voor voedselbonnen.

‘We hebben nog steeds een ongeëvenaarde welvaart! Sterker nog, als het gaat om de welvaart, dan staan we op het allerhoogste punt in de Nederlandse geschiedenis. We kunnen het zelfs nog een keer door de helft knippen en dan zitten we nog ruimschoots boven het niveau van na de Tweede Wereldoorlog. Ja, we moeten een paar flinke stappen terug zetten, maar alles is relatief. Tussen de 6 en de 11% BNP in een jaar inleveren is een ongekende schok, maar geen voedselbonnenscenario.’

Horeca- en Evenementenbranche

‘Er zijn branches, zoals de horeca- en evenementenbranche die onevenredig hard worden getroffen. Dat voel jij ook Nick, de DJ’s worden niet meer geboekt en hebben geen werk. Ook jouw omzet is naar 0 gekelderd. Interessant is om te zien hoeveel DJ’s terugkeren naar de DJ Booth, of inmiddels een andere baan hebben gevonden. Het zal ook iets betekenen voor de ‘doorvoer’. Mogelijk dat jong talent zal afhaken.

Hoe lang deze situatie zal duren, is op dit moment onvoorspelbaar. Met name daar waar grote groepen mensen komen, zoals evenementen, waar de 1,5 meter afstand niet of nauwelijks haalbaar is, is het opengooien zeer onzeker. Dat geldt onder andere voor de evenementen-organisatoren, artiesten, maar ook voor de eigenaren van sportscholen. In deze branches vallen de klappen.

Ook hier zou naar mijn mening goed moeten worden gekeken naar de creatieve oplossingen van de ondernemers. De kans dat mensen tussen de 15 en 55 aan Corona overlijden is, voorzover we nu weten, een stuk kleiner dan de normale kans op sterven.

Er kan nog van alles gebeuren

‘Linksom of rechtsom, als we de balans opmaken dan kunnen we niet anders zeggen dan dat we dik achteruit gaan. Aan de andere kant denk ik, als de Coronacrisis aan het einde van het jaar voor een belangrijk deel voorbij is, dat we ook weer snel terug kunnen stuiteren. Maar dat is zeer afhankelijk van de maatregelen die worden genomen.

Als deze situatie bijvoorbeeld tot een Eurocrisis leidt, of Italië dreigt af te zinken, dan kunnen er een paar dominostenen omvallen met ongekende gevolgen. Deze ongeëvenaarde crisis kan dus nog erger worden. We zijn er nog niet.’

Te verwachten veranderingen

‘Ik hoop vurig dat we een aantal veranderingen zullen doorvoeren. Never waste a good crisis! In de recessiejaren 2008/2009 hebben we deze kans niet gepakt. Er zijn destijds geen elementaire veranderingen doorgevoerd.

Wat mij betreft zetten we in op duurzaamheid. Maar het is ook het moment om het kapitalisme opnieuw uit te vinden. We moeten een aantal harde regels opstellen die van wezenlijk belang zijn, zoals het tegengaan van belastingontwijking. Draag je niet bij aan de schatkist, dan ook geen handje ophouden bij de Overheid. Wat mij betreft treedt het marktmechanisme in werking en ga je gewoon failliet.’

De plannen van Follow the Money (FTM)

‘FTM barst van de plannen en die zijn we ook in de steigers aan het zetten. Die hebben natuurlijk te maken met het uitbouwen van ons journalistieke platform. Er zit ook een stout plannetje bij dat aansluit bij jouw type werk.

Theatertour

We zijn namelijk door een theaterproducent gepolst voor een theatertour. Het lijkt ons fantastisch om een voorstelling te kunnen geven waarin we het verhaal van FTM vertellen, doorregen met contrasterende muziek van de FTM Band. Het is nog een idee, maar als het doorgaat dan vindt dit zeker niet eerder plaats dan in het voorjaar van 2022.

Eric Smit in actie als leadzanger

Onze band bestaat uit uitstekende musici, allemaal FTM’ers. Thomas Bollen, financieel economisch redacteur bij FTM, is de leider van de band en speelt de gitaar. Daarnaast is hij producer. JanJaap Rijpkema, vormgever voor FTM, speelt de slaggitaar. Zorgredacteur Eelke van Ark speelt de bas. Achter de drums vind je Richard Jong. Voor FTM is hij verantwoordelijk voor de techniek van het platform. Zelf ben ik de leadzanger van de band. Behalve Richard, zingen we allemaal.’

Op mijn vraag of ze al hebben opgetreden en waar ik ze kan boeken, meldt Eric dat ze op hun eigen ledenvergadering hebben opgetreden en dat je ze inderdaad kunt boeken voor een optreden. Alhoewel we daar nog even geduld voor moeten hebben.

De band speelt rock, blues en soul. Het genre dat zich volgens Eric bij uitstek leent voor meer samenspel, vrijheid en improviseren. Het jamgevoel.

Documentaire

Eric is voor Follow the Money een ambitieus project gestart, namelijk een documentaire over de CumEx Files. Over deze Files lees je meer op de site van Follow the Money.

De afgelopen 6 maanden is hij regelmatig op pad geweest met een cameraman om de eerste beelden vast te leggen. Hij heeft zijn ideeën hoe hij deze documentaire wil vormgeven, maar is nu op het punt gekomen dat de professionaliteit van een regisseur en producent zeer welkom is.

Met deze documentaire gaat FTM voor het eerst de grens over. Het is de droom van Eric om deze film wereldwijd achterna te reizen voor vertoning op menig festival.

Een documentaire van Follow The Money over de CumEx Files

Ik dank Eric voor het interview en vraag hem om af te sluiten met een quote:

When in doubt: follow the Money.
Schrijf je in voor de wekelijkse Nieuwsflits en ontvang het actuele nieuws over DJ's, Bijzondere DJ-acts, Thema’s voor feesten of evenementen, en veel meer.
Sign up for our newsletter